PPWR roadmap: deadlines, mijlpalen en voorbereiding

De PPWR-wetgeving (Packaging and Packaging Waste Regulation) wordt vaak uitgelegd met een lange roadmap. Handig, maar welke onderwerpen krijgen de grootste prioriteit? In dit blogartikel zoomen we in op de PPWR-tijdlijn, zetten we de belangrijkste deadlines op een rijtje en helpen we je voor te bereiden met een roadmap.

Waarom nu al voorbereiden?

De eerstvolgende PPWR-deadline is 12 augustus 2026, waarbij de andere deadlines volgen in 2028, 2030 en verder. Toch begin je beter vandaag al met voorbereiden. Verpakkingen aanpassen vraagt natuurlijk tijd: denk aan productontwikkeling, testen, leveranciersafstemming en certificering. Door vandaag al je verpakkingsstrategie in kaart te brengen, kan je op tijd je verpakkingen aanpassen volgens de ontwikkelingen van de PPWR-wetgeving. Zo vermijd je dure last-minute aanpassingen en een hoop zorgen wanneer de PPWR-deadlines uiteindelijk voor de deur staan.

PPWR roadmap: deadlines tot en met 2030

► Welke rol speelt jouw bedrijf binnen de PPWR-wetgeving?

De nieuwe regels gelden voor de hele keten: fabrikanten, importeurs, webshops, groothandels, retailers en logistieke partijen die producten verzenden. Vrijwel elke organisatie die verpakkingen gebruikt of op de Europese markt brengt, krijgt te maken met verplichtingen vanuit de PPWR.

Deze verplichtingen zijn afhankelijk van je positie of rol in de verpakkingsketen.

Koop je standaard, onbedrukte dozen bij RAJAPACK?
Je gebruikt de dozen enkel om je producten te verpakken en te verzenden. Dan krijg je geen rol als ‘fabrikant” toegekend van de dozen onder de PPWR-wetgeving. Afhankelijk van je rol in de keten kun je ook EPR-verplichtingen hebben als “producent” voor het op de markt brengen van verpakte goederen. Meer info bij de laatste FAQ.

Laat je dozen bedrukken bij RAJAPACK met je eigen logo of merk?
Dan zal je bedrijf onder de PPWR worden beschouwd als fabrikant van de verpakking, omdat de doos onder jouw naam of merk op de markt komt (ook al wordt ze fysiek door een andere partij geproduceerd).

Ben je een fulfillmentcenter dat producten voor klanten opslaat, verpakt en verzendt met RAJAPACK-dozen?
Dan ben je in de regel geen fabrikant van de verpakking, zolang je standaard onbedrukte RAJAPACK-dozen gebruikt. Je treedt op als logistieke dienstverlener en verpakt goederen in opdracht van je klanten. De verantwoordelijkheid als fabrikant of EPR-plichtige partij ligt meestal bij de webshop of merkeigenaar die de producten op de markt brengt. Maak daarom duidelijke afspraken met je klanten over wie welke PPWR-verplichtingen draagt.

Wat bedoelen we met *EPR (Extended Producer Responsability)?
Als producent word je juridisch verantwoordelijk geacht voor de EPR-registratie: de verplichting om je te registreren, verpakkingen te rapporteren en financieel bij te dragen aan de inzameling, sortering en recyclering van verpakkingsafval. Fabrikanten, importeurs of verdelers kunnen een 2de rol als producent krijgen. Extended Producer Responsability is dus een aanvullende verantwoordelijkheid (naast PPWR-compliance) gekoppeld aan je rol als fabrikant, importeur of verdeler. Informeer je bij officiële instanties zoals Fostplus, Ovam en Valipac.

► 12 augustus 2026: eerste verplichtingen 

Veel experts zien deze datum als de eerste grote compliance-mijlpaal binnen de PPWR-wetgeving en de start van de PPWR roadmap. Vanaf 12 augustus 2026 worden de eerste bepalingen van de PPWR effectief toepasbaar binnen de Europese Unie. Vanaf dan moet je kunnen aantonen dat je verpakkingen aan de geldende eisen voldoen en dat je de nodige technische documentatie binnen handbereik hebt.

Hoe voorbereiden op 12 augustus 2026?

1. Breng je verpakkingen in kaart: lijst alle dozen, enveloppen, tapes en opvulmaterialen op die je vandaag gebruikt, inclusief de productlijnen waarvoor ze dienen.
2. Noteer de samenstelling per verpakking: vermeld het formaat, het hoofdmateriaal en extra componenten zoals plastic tape, etiketten, coatings of paklijstenveloppen.
3. Verzamel de conformiteitsverklaringen: vraag bij leveranciers een officiële Declaration of Conformity (DoC) en materiaalcertificaten op. Deze verklaringen tonen aan dat je verpakkingen PFAS-vrij en conform de wet zijn.
4. Bekijk alle verpakkingscomponenten: controleer of de extra componenten die je zelf toevoegt (zoals je eigen bedrukte tape of etiketten) al PFAS-vrij zijn en de toekomstige recycling van de verpakkingen niet in de weg zitten.
5. Zet alles om in een actielijst: bepaal welke verpakkingen (zoals niet-recycleerbare plastics of twijfelachtige tapes) als eerste vervangen moeten worden en plan tijdig overleg voor duurzamere alternatieven.

Belangrijke opmerkingen:

• Als fabrikant is het jouw verantwoordelijkheid om de juiste certificaten en technische documentatie zoals een DoC te voorzien.
• Als fulfillmentcenter krijg je wel een aantal belangrijke verantwoordelijkheden. Zo moet je verpakkingsdocumentatie kunnen doorgeven aan je klanten, nagaan of aangeleverde verpakkingen aan de regelgeving voldoen en je processen voorbereiden op de 50%-lege-ruimte-regel die vanaf 2030 geldt. Omdat jij de verpakkingen daadwerkelijk samenstelt en verzendt, speel je bovendien een sleutelrol om webshops PPWR-compliant te houden. Daarom zijn strikte afspraken met je opdrachtgevers essentieel.
• Als producent ben je verantwoordelijk voor registratie, EPR-verplichtingen, rapportering en financiering van afval- en recyclagekosten voor verpakkingen die op de markt worden gebracht. De technische conformiteit (zoals DoC’s) en het ontwerp van de verpakking blijven de verantwoordelijkheid van de fabrikant (manufacturer). Opgelet: afhankelijk van je verpakkingsketen kan je zowel de producent als de fabrikant zijn. In dat geval ben je verantwoordelijk voor zowel PPWR-compliance als Extended Producer Responsability.

De PPWR-roadmap hoef je niet alleen uit te puzzelen. RAJAPACK helpt je bij elke stap: van een eerste inventarisatie van je verpakkingen tot een gepersonaliseerde roadmap richting 2030. Neem contact op met je accountmanager, bekijk ons aanbod duurzame verpakkingen en download onze whitepaper voor extra informatie over de PPWR-wetgeving rond papier en karton.

► Augustus 2028: uniforme sorteerlabels

In 2028 verplicht de PPWR duidelijke instructies voor afvalscheiding via uniforme Europese logo’s en weggooiwijzers, zowel voor thuis- als bedrijfsafval. Fabrikanten worden verantwoordelijk voor het aanbrengen van deze informatie op verpakkingen.
Hoe voorbereiden op augustus 2028?

1. Maak een volledige verpakkingsinventaris per productlijn: materiaalopbouw, onderdelen, volumes, landen van verkoop en huidige etiketten. Dit is nodig om te bepalen welke verpakkingen door het sorteerlabel geraakt worden.
2. Breng per verpakking in kaart of je kunt overstappen naar mono-materiaal, minder materiaalcombinaties of een eenvoudiger constructie. Dat maakt latere labeling en recycling eenvoudiger.
3. Reserveer al in nieuwe artwork en tooling ruimte voor het EU-sorteerlabel, zodat je later geen complete herdrukken of herontwerpen nodig hebt.
4. Maak een lijst van verpakkingen met korte looptijd, bestaande voorraad en private-label items; die hebben vaak de hoogste uitfaseringdruk.
5. Stem met leveranciers af wie welke data aanlevert voor sorteerinformatie, materiaalcompositie en artwork-updates. Zonder goede upstream-data wordt labelbeheer snel foutgevoelig.

Belangrijke opmerkingen:

• Als fabrikant ben jij verantwoordelijk voor het aanbrengen van de juiste EU-sorteerlabels en weggooi-instructies op verpakkingen. Zorg ervoor dat materiaalinformatie, verpakkingssamenstellingen en artwork tijdig beschikbaar zijn, zodat alle verpakkingen vanaf augustus 2028 van de correcte sorteerinformatie zijn voorzien.
• Als fulfillmentcenter ben je niet verantwoordelijk voor het ontwerpen van de sorteerlabels, maar wel voor het correct verwerken en verzenden van verpakkingen die aan de PPWR-eisen voldoen. Controleer of opdrachtgevers de benodigde sorteerinformatie aanleveren en maak duidelijke afspraken over wie verantwoordelijk is voor labelbeheer bij private-label-, copacking– en e-commerceverpakkingen.

► Augustus 2030: recycleerbaarheid, hergebruik en right-sizing

Deze deadline is van de belangrijkste mijlpalen in de huidige PPWR-roadmap. Vanaf dan worden de regels voor verpakkingen nóg concreter en strenger. Voor veel organisaties betekent dit een review van hun bestaande verpakkingen. Soms is een eenvoudige optimalisatie voldoende: gebruik bijvoorbeeld een kleinere doos of kies voor beter recycleerbaar materiaal. In andere gevallen kan dit een volledig nieuw verpakkingsdesign betekenen.

Wat verandert er vanaf augustus 2030?
De focus ligt voornamelijk op 3 onderdelen: recycleerbaarheid, hergebruik en right-sizing.

Recycleerbaarheid wordt een basisvoorwaarde

Vanaf 2030 moeten verpakkingen aantoonbaar recycleerbaar zijn en voldoen aan het Europese principe van design for recycling. Complexe materiaalcombinaties, coatings of laminaten die recycling bemoeilijken, worden daardoor kritischer beoordeeld.

Via een recycling performance grade wordt zichtbaar hoe goed een verpakking in de praktijk gerecycleerd kan worden. Daarbij geldt vanaf 2030 een ondergrens van 70% recycleerbaarheid. Let dus ook op afwijkende materialen binnen een kartonnen verpakking. Plastic tape, paklijstenveloppen of andere niet-papieren elementen kunnen de recyclage van de hoofdstroom belemmeren.

Right-sizing: de lege ruimte mag maximaal 50% bedragen

De PPWR wil oververpakking beperken. Minder materiaal betekent minder afval en dat zorgt vaak voor een efficiënter transport. Daarom moeten verpakkingen beter aansluiten op het product dat ze beschermen. Vanaf 2030 mag de lege ruimte maximaal 50% van het totale verpakkingsvolume bedragen. Hoe haalbaar dat in de praktijk is, hangt onder meer af van de vorm en kwetsbaarheid van de verzonden producten. Right-sizing is de boodschap.

Hergebruik: van eenmalig gebruik naar slim hergebruik

Vanaf 2030 wil de PPWR hergebruik stimuleren waar dat praktisch haalbaar is. Voor webshops en retailers geldt dan een hergebruikdoelstelling van 40% voor B2C-zendingen. Kartonnen dozen zijn hiervan vrijgesteld, maar verzendzakken en enveloppen niet.

Voor transport tussen eigen vestigingen of gelieerde bedrijven binnen dezelfde EU-lidstaat legt de wet de lat nog hoger. Daar wordt hergebruik de norm, ongeacht het materiaal. Herbruikbare bakken, kratten en containers zullen vaker vaste logistieke routes volgen. Kartonnen dozen blijven wel toegestaan wanneer hergebruik niet haalbaar is of meer flexibiliteit vraagt. Vanaf 2027 zal de EU (naar verwachting) ook minimumeisen vastleggen voor het aantal gebruikscycli van herbruikbare verpakkingen.

 

Hoe voorbereiden op augustus 2030?

• Breng al je verpakkingen in kaart: maak een overzicht van alle dozen, enveloppen, verzendzakken, tapes en opvulmaterialen die je vandaag gebruikt.
• Controleer de materiaalopbouw van elke verpakking: noteer welke materialen en componenten aanwezig zijn, zoals tape, etiketten, coatings of plastic onderdelen die de recycleerbaarheid kunnen beïnvloeden.
• Verzamel conformiteits- en materiaalinformatie: vraag leveranciers naar technische fiches en andere documentatie die de recycleerbaarheid en conformiteit van verpakkingen ondersteunt.
• Screen op moeilijk recycleerbare componenten: ga na welke verpakkingen of onderdelen mogelijk niet voldoen aan toekomstige design-for-recycling-eisen en prioritair moeten worden vervangen.
• Evalueer je verpakkingsformaten (right-sizing): onderzoek waar verpakkingen beter kunnen aansluiten op het product om overmatige lege ruimte te vermijden.
• Bekijk waar hergebruik haalbaar is: analyseer of bepaalde verzendverpakkingen, bakken, kratten of verzendzakken kunnen worden vervangen door herbruikbare alternatieven.
• Stel een concreet actieplan op: bepaal welke verpakkingen als eerste moeten worden aangepast, vervangen of herontworpen richting 2030.

Belangrijke opmerkingen:

• Fabrikanten doen er goed aan nu al nieuwe verpakkingsontwerpen te toetsen aan de principes van design for recycling. Hoe eenvoudiger de materiaalstructuur, hoe groter de kans dat de verpakking ook na 2030 zonder ingrijpende aanpassingen conform blijft.  Voor hergebruik komt er een aanvullend knooppunt: de richtlijnen onderscheiden open loop- en closed loop–hergebruiksystemen. Bij open loop-systemen (circulatie tussen verschillende gebruikers/bedrijven) geldt doorgaans de merkeigenaar als fabrikant. In closed loop-systemen (vast netwerk) kan de beheerder van het hergebruiksysteem als fabrikant worden beschouwd wanneer de verpakking onder diens naam of merk wordt ontworpen.
• Fulfillmentbedrijven hebben een belangrijke rol bij de toekomstige right-sizingregels. Omdat zij de dozen daadwerkelijk vullen, is het verstandig om nu al te investeren in slimme verpakkingskeuzes, box-on-demand-systemen of software die helpt om lege ruimte in zendingen te beperken.

PPWR roadmap: deadlines na 2030

Voor veel bedrijven is 2030 de belangrijkste mijlpaal. Toch stopt de PPWR daar niet. De Europese Unie bouwt bewust evaluatiemomenten in om te bekijken of de regelgeving het gewenste effect heeft en waar extra maatregelen nodig zijn. Na 2030 verschuift de focus van implementatie naar verdere optimalisatie en scherpere circulaire doelstellingen.

► Januari 2033: evaluatie recyclagedoelstellingen

In 2033 beoordeelt de Europese Commissie of de doelstellingen voor gerecycleerd materiaal worden gehaald. Daarbij kijkt ze onder meer naar de beschikbaarheid van hoogwaardige recyclaten, technologische ontwikkelingen en de impact op afvalreductie. Op basis van die evaluatie kunnen doelstellingen worden aangepast of aangescherpt.

► Januari 2034: evaluatie PPWR

Een jaar later volgt een bredere evaluatie van de volledige PPWR. De Europese Commissie onderzoekt dan of de regelgeving effectief bijdraagt aan de verwachte doelstellingen: minder verpakkingsafval, betere recycleerbaarheid en meer hergebruik binnen de Europese markt. Die evaluatie kan leiden tot nieuwe richtlijnen, extra verplichtingen of aangepaste doelstellingen voor specifieke sectoren.

► Januari 2040: hogere circulaire doelstellingen

De PPWR roadmap eindigt voorlopig in 2040 met strengere doelstellingen voor circulaire verpakkingen. Tegen dan verwacht de Europese Unie dat hergebruik en gerecycleerde materialen een veel grotere rol spelen in verpakkingsketens. Voor jou betekent dit dat een duurzame verpakkingsstrategie niet mag stoppen bij compliance in 2030. Wie vandaag vooruitkijkt, bouwt meteen aan een verpakkingsaanpak die ook na 2030 relevant blijft.

Disclaimer
Deze inhoud is gebaseerd op publiek beschikbare informatie, is uitsluitend bedoeld ter algemene informatie en kan worden geüpdatet. Hieraan kunnen geen rechten worden ontleend. De informatie vormt geen juridisch advies. RAJAPACK aanvaardt geen aansprakelijkheid voor beslissingen genomen op basis van deze informatie.